• دسته سوم آنهایی اند که مخالف عوامل حیاتی موفقیت اند و در کل معتقدند که چیزی به عنوان عوامل حیاتی موفقیت در صنایع وجود ندارد و اعتقاد به سرمایه گذاری بر روی آنها و کسب مزیت را عقیده ای باطل محسوب مینمایند. (پناهی و حسینی، ۱۳۸۴)
  • از آنجایی که پژوهش حاضر بر مبنای دیدگاه دوم بنا شده است لذا در این قسمت به تعریف و توضیح این مفهوم از دیدگاه صاحب نظران گروه دوم میپردازد.
    این عوامل از یک سر با اهداف سازمانی ارتباط داشته و برای تحقق اهداف ضروری هستند و از طرف دیگر با استراتژی رقابتی سازمان متناسب میباشند. عوامل حیاتی موفقیت محدود هستند و در موفقیت سازمان نقش حیاتی دارند و اگر سازمان بخواهد حیات خود را ادامه دهد باید آنها را مهیا کند. روکارت میگوید برای هر تجارتی یک تعداد نواحی بحرانی محدود وجود دارد که اگر در آن نواحی موفقیت و رضایت حاصل شود موفقیت سازمان در عرصه رقابت تامین میشود. (سرمد، ۱۳۹۰) عوامل حیاتی موفقیت عوامل محدود و مشخصی هستند که وجود آنها حرکت موفقیت آمیز مدیر یا یک سازمان را تضمین میکند. (بوینت و ازماد[۱۲۸]، ۱۹۸۴) این عوامل بخش اصلی مزیت رقابتی برای صنایع به حساب میآیند.
    یک روش مناسب برای ارزیابی اینکه آیا یک صنعت برای یک شرکت یا تیم مدیریت خاص جذاب است یا خیر همچنین برای تعیین اینکه آیا یک تیم مدیریتی مورد پذیرش و مطلوب نظر سرمایه گذاران با دیگر عرضه کنندگان منابع است یا خیر، ارزیابی هماهنگی بین عوامل اساسی موفقیت یک صنعت و حضور آن عوامل در یک شرکت یا نزد تیم مدیریتی پیشنهاد شده است. (واکر و همکاران، ۱۳۸۶)
    شناسایی این عوامل به کارکنان در جهت درک نواحی حیاتی برای تخصیص منابع و زمان کمک میکند. این عوامل هم در سطح فردی وهم درسطح سازمانی درنظر گرفته میشود و شناسایی آنها تا حد زیادی کیفی میباشد. CSFهای طراحی شده برای موقعیت خاص مدیران و شرکتها به عنوان موقعیتهای متفاوت (به عنوان مثال: صنعت، بخش، فردی) منجر به عوامل حیاتی موفقیت متفاوت میشوند. پایه و اساس نوشتن عوامل حیاتی موفقیت مناسب برای سازمانهایی که به دنبال استفاده از روش CSF هستند، درک مناسب از محیط، صنعت و سازمان است و تعیین عوامل حیاتی موفقیت برای صنعت روانکارها میتواند فراهم کننده زمینه ای برای ایجاد و ارزیابی مزیت رقابتی باشد.
    ۲-۷-۲ تعاریف عوامل حیاتی موفقیت
    یکی از مهمترین تعاریف را روکارت در سال ۱۹۷۹ارائه کرده است: (روکارت ۱۹۷۹)
    “عوامل حیاتی موفقیت اشاره به حوزههای محدودی در هر پروژه یا کسب و کار دارد که چنانچه به نتایج مطلوب منجر شوند، مزیت و کارایی رقابتی مناسبی را برای سازمان تضمین خواهند نمود.” همچنین از این عوامل به عنوان اصطلاحاتی برای عنصری که برای سازمانها یا پروژهها ضروری است تا از طریق آن به مأموریتشان دست پیدا کنند نام برده است و این اصطلاح در جهان برای اولین بار در جهت تجزیه و تحلیل دادهها و کسب و کار به کار برده شده است.
    “گیل ویلکل” چنین بیان میدارد: عوامل حیاتی موفقیت، فرصت، منفعت یا ضرورت بالقوه ای است که هنوز برخی از عوامل به فعلیت رسیدن آن مهیا نشده است. موانع فراهم شده این عوامل، گلوگاههای استراتژیک را تشکیل میدهند و کارکرد اصلی راهکارهای استراتژیک مرتفع کردن آنهاست. (سرمد، ۱۳۹۰)
    “برنو و لیدکر”[۱۲۹] بیان میکنند که این عوامل ویژگیها، متغیرها و یا شرایطی اند که اگر به درستی نگهداری و مدیریت شوند میتوانند اثر قابل توجهی در رقابت یک شرکت در صنعتی خاص داشته باشد. (برنو وهمکاران، ۱۹۸۴) “اسلوین و پینتو” بیان داشتند که عوامل حیاتی موفقیت عواملی هستند که اگر مورد توجه قرار بگیرند، به طور چشم گیری شانس اجرای پروژه را بهبود میبخشند. (پینتو و اسلوین، ۱۹۸۷) اما “استیوز”[۱۳۰] در سال ۲۰۰۴ بیان داشت که هر دو این تعاریف در بیان مفهوم جامع ارائه شده توسط روکارت به شکست برخوردند. (استیوز، ۲۰۰۴)
    سایر تعاریف
    عوامل حیاتی موفقیت، آن دسته از اجزا تشکیل دهنده استراتژی هستند که سازمان باید در آنها برتری داشته باشد تا مزیت رقابتی بدست آورد. (جانسون و شولز، ۱۹۹۹)[۱۳۱]
    عوامل حیاتی موفقیت دسته مواردی هستند که باید بخوبی به سرانجام برسند. آنها عواملی هستند که مدیران برای دستیابی به موفقیت باید همیشه آنها را تحت نظر داشته باشند. (رابسون، ۱۹۹۷)[۱۳۲]
    تعداد محدودی از شاخصهای کلیدی که چنانچه از پیشرفت مطلوب برخوردار شوند، سازمان موفقیت را در مسیر بهبود کیفیت درک میکند. (بندل و همکاران[۱۳۳]، ۱۹۹۸)
    غفاریان و کیانی درکتاب خود برای عوامل حیاتی موفقیت از اصطلاح گلوگاه استفاده کرده اند و بیان میکنند که فرصتها از طریق منافع بالقوه نهفته در آنها کشف میشوند ولی دستیابی به این منافع مستلزم فراهم شدن عوامل لازم است این عوامل عناصر مفقود شده منافع بالفعل هستند و به سه گروه کلی تقسیم میشوند:
    اولین گروه عواملی هستند که فراهم ساختن آنهابرای همه امکان پذیر بوده و از پیچیدگی خاصی برخوردار نمیباشند.
    عوامل هستند که دستیابی به آنها با پیچیدگی همراه است ولی در حال حاضر در سازمان وجود دارند.
    عواملی هستند که در تحقق منافع نهفته در فرصت نقش کلیدی داشته و دستیابی به آنها با پیچیدگیهایی همراه است به این عوامل عوامل حیاتی موفقیت یا گلوگاه گفته میشود.
    ۳-۷-۲ راههای تشخیص عوامل حیاتی موفقیت
    تجزیه و تحلیل عوامل حیاتی موفقیت در سه مرحله انجام میشود:
    ابتدا باید عوامل لازم برای تحقق منافع نهفته در فرصت شناسایی شود برای این مرحله دو رویکرد کلی وجود دارد: عینی وذهنی. اساس رویکرد عینی الگوبرداری ازیک مصداق مشابه است. چنانچه دستیابی به مصداقی که از تشابه لازم برخوردار است، میسر نباشد رویکرد ذهنی بکار گرفته میشود. یعنی از روشهای شهودی
    در این مرحله این عوامل به دو دسته تقسیم میشوند: گروه اول شامل مواردی است که دستیابی به آنها از پیچیدگی خاصی برخوردار نیستند و درگروه دوم عوامل استراتژیک دستیابی به منافع نهفته در فرصت باقی میماند.
    در اینجا عوامل استراتژیک با قابلیتهای موجود سازمان مقایسه میشود و مغایرت این دو عوامل حیاتی موفقیت را مشخص خواهد نمود.
    این گام دو عامل بسیار مهم برای هر سازمان را آشکار میسازد: قابلیتهای موجود سازمان در این مرحله، شایستگیهای کلیدی را نشان میدهد و کمبود عوامل استراتژیک عوامل حیاتی موفقیت سازمان را مشخص میسازد. ( غفاریان و کیانی، ۱۳۸۳)
    ۴-۷-۲ عوامل حیاتی موفقیت و شایستگیهای کلیدی
    عوامل حیاتی اصلی و شایستگیهای کلیدی همزاد هستند و در مجموع عوامل استراتژیک سازمان را تشکیل میدهند. یک رابطه دیگر بین عوامل حیاتی موفقیت و شایستگیهای کلیدی، روند تبدیل این دو به یکدیگر است. در فضای فرصتهای استراتژیک به هر میزان شایستگیهای کلیدی بیشتر باشد CSFهای استراتژیک کمتر خواهد بود.
    ۵-۷-۲ گامهای اساسی روش عوامل حیاتی موفقیت
    مارتین چهار گام اساسی برای روش عوامل حیاتی موفقیت بیان کرده است:
    مطالعه سازمان و بررسی هدفهای خرد وکلان، استراتژیها و خط مشیهای آن
    هر صنعت و در هر سطحی از مدیریت کارهای حساسی وجود دارند که تحقق اهداف سازمان در گرو انجام صحیح آنهاست. در نتیجه نخستین گام در تعیین عوامل حیاتی موفقیت، شناسایی هدفهای سازمانی و پیدا کردن سرنخهایی است که به نحوه کسب آن اهداف دلالت دارند.
    تحلیگران برای شناخت بهتر سازمان باید تلاش کند تا آن مجموعه از خطوط کلی که سازمان برای رسیدن به هدفهای خودترسیم میکند را نیز شناسایی کند. این خطوط کلی همان استراتژیهای سازمان هستند. این استراتژیها بر نحوه تخصیص منابع سازمان برای کسب هدفهای سازمانی دلالت دارند. بنابراین استراتژیهای هر سازمان برای استفاده از عوامل حیاتی موفقیت خودش، بیانگر نحوه نگرش آن سازمان به پدیدههای مختلف است. استراتژیهای هر سازمان از طریق خط مشی های سازمانی به منزلهی خطوطی راهنما برای عملیات روزانه آن به اجرا در میآیند. این خط مشی ها چهارچوبی را برای تصمیمگیری ارائه میکنند تا سازمان بتواند با مسائلی که هنگام پیگیری هدفهای خود با آنها مواجه میشود، برخورد کند.
    شناسایی مدیران اصلی، برای مصاحبه درباره عوامل حیاتی موفقیت
    تحلیل گر با بررسی کلی سازمان و مطالعه سیستم پیشنهادی میتواند افراد را برای مصاحبه دعوت کند. در این مرحله باید دید گسترده ای وجود داشته باشد و برنامه ای برای مصاحبه با مدیرانی که بخش آنها از این سیستم تأثیر میپذیرند تنظیم گردد.
    برنامهریزی و اجرای مصاحبه
    بعد از اینکه تحلیلگر هدفها وخط مشیهای سازمان را شناخت و افراد مهم و اصلی را شناسایی کرد، باید نمایشگر زمانبندی مصاحبه را تهیه کند. و در اینجا تحلیلگر باید بر دلایل برگزاری مصاحبه واقف باشد. تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع آوری شده، به گونه ای که فهرستی از عوامل حیاتی موفقیت برای کل سازمان تهیه شود و مورد استفاده قرار گیرد.
    پس از انجام عوامل فوق میتوان فهرستی از عوامل حیاتی موفقیت سازمان را تهیه کرد. باید عواملی براساس چهارگروه محیطی، صنعتی، موقتی و رقابتی دسته بندی کرد ومشابهات را یکی کرد. و در نهایت با توجه به عوامل زیر میتوان گفت شناخت عوامل حیاتی موفقیت موجب تسهیل برنامهریزی در سیستم میشود.
    الف) اگر تحلیل گر بداند که سازمان به چه چیزی بیش از همه بها میدهد، بهتر میتواند هدفهای سیستم را با هدفهای سازمان همسو کند.
    ب) در صورت تشخیص عوامل حیاتی موفقیت، تحلیلگر میتواند به صورت اثر بخش تری قابلیتهای سیستم را با نیازهای اطلاعاتی سازمان تطبیق دهد. همچنین، شاید بتواند تسهیلاتی را برای تامین نیازهای کاربران و نیازهای کلی سازمان ایجاد کند.

    این را هم حتما بخوانید :
    بررسی رابطه بین اهرم مالی و مدیریت سود واقعی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق ...

    برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت  fotka.ir  مراجعه نمایید.