مقالات و پایان نامه ها

ساختار و تمرکز صنعتی.پایان نامه تمرکز صنعتی و بهره وری در صنایع تولیدی

دانلود پایان نامه

ساختار و تمرکز صنعتی

در مطالعات تجربی پیرامون ساختار بازار، برای قضاوت درباره درجه رقابت و انحصار در هر بازار روش این است که اولاً به تعداد بنگاهها در بازار و ثانیاً به نحوه توزیع بازار بین آنها (سهم بازاری آنها) توجه شود. هر چه تعداد بنگاه ها کمتر و یا بخش وسیعی از بازار در اختیار تعداد محدودی از آنها باشد، ساختار بازار به انحصار نزدیک تر است. ساختار بازار معرف جنبه ها و خصوصیات گوناگونی است که از برجسته ترین آنها می توان به درجه تمرکز (فروشندگان و خریداران)ف تمایز محصولات و شرایط ورود و صرفه های مقیاس به بازار اشاره کرد. چون در بسیاری از موارد اندازه گیری موانع ورود و صرفه های مقیاس مشکل و غیر ممکن است، محققین معمولاً برای شناسایی ساختار بازار از شاخصهای تمرکز استفاده می نماید. ساده ترین و عملی ترین راه برای قضاوت در مورد رقابت و انحصار در بازارها، توجه به اندازه تمرکز است.

مطابق با میتن (2008)، آگاهی از درجه تمرکز در یک کشور حداقل به سه دلیل می تواند مهم باشد. اول، به این دلیل که تمرکز بیشتر با قدرت انحصاری بالاتر ارتباط داده می شود، کشوری با سطح تمرکز بالا می تواند از ناهنجاریهای اقتصادی محدود کننده رشد، زیان ببیند. دوم، سطح بالای تمرکز می تواند منجر به نوسانات اقتصادی عظیم تر شود. این احتمال توسط گابایکس (2005) بررسی شد. او بیان می کند تکانه های کلی بوسیله تکانه هایی در بنگاه های منفرد آغاز می شود و زمانی که تمرکز بالا است این اثر عظیم می شود. سوم، تمرکز فعالیتهای اقتصادی در یک کشور منجر به اخلالهای سیاسی بالقوه می شود.

همانطور که در نهاوندیان اشاره شده است، شاخص تمرکز تنها یکی از متغیرهای ساختاری می باشد، لذا در استفاده از این مفهوم و نتیجه گیری راجع به درجه انحصار و رقابت بازارها باید جانب احتیاط را در نظر داشت تا از قضاوت غلط پرهیز گردد. رقابت و انحصار به عناصر گوناگونی همچون صرفه های مقیاس، موانع ورود، تفاوت کالا، همکاری و رقابت بین اعضای بازار و غیره وابسته است و در واقع برآیند تاثیر عناصر فوق ماهیت بازار را مشخص می سازد.

نظریه بازارهای قابل اعتراض (Contestable Markets Theory) ارتباط بین تمرکز و قدرت انحصاری را بویژه زمانی که موانع ورود پایین است، زیر سوال می برد. به عبارتی، زمانی که موانع ورود به بازار وجود نداشته باشد یا پایین باشد، یک بنگاه تمرکز می تواند بصورت رقابتی رفتار کند. در واقع زمانی یک بازار قابل اعتراض است اگر ورود و خروج در صنعت آزاد باشد.

به عنوان مثال Zilibotti (1995) Gali & اشاره می کنند که سطوح بالای تمرکز می تواند موجب دام های عقب افتادگی (underdevelopment traps) شود. (1999) Parent & Prescott به نقش قدرت انحصاری به عنوان مانعی برای پذیرش تکنولوژی (Technology adoption) تاکید می کنند و (2001) Aghion نشان می دهد که چگونه فقدان رقابت می تواند ابداعات را کاهش دهد.

دانلود پایان نامه
92